at a glance
Top

Στην παράσταση “ΝΕΜΕΣΙΣ”

κείμενο | νίκη ζερβού */* φωτογραφίες | λευτέρης τσινάρης */* επιμέλεια | γιώργος παπανικολάου

Η θεά της τιμωρίας χτυπά στο ArtBox Φαργκάνη

Τι ωραία που είναι η Ελλαδίτσα μας! Σκάνδαλα – πολιτικά, καλλιτεχνικά, εργασιακά, σεξουαλικής βίας, κατάχρησης εξουσίας – σκάνε καθημερινά σαν βόμβες. Η ασφάλεια και η αθωότητα έχει πάει περίπατο. Ζούμε με σασπένς, σ’ αυτή τη μαγευτική χώρα. Κάθε μέρα ξυπνάμε με μια νέα αποκάλυψη, μια νέα «έκτακτη είδηση» που φέρνει στην επιφάνεια παραβατικές συμπεριφορές και εγκλήματα, θαμμένα για χρόνια. Μέσα σε αυτό το εφιαλτικό περιβάλλον, η ομάδα θεάτρου Artphoinix και ο Βαγγέλης Καραμπάσογλου παρουσιάζουν το έργο ΝΕΜΕΣΙΣ, μια παράσταση που –όχι, απλώς- συνομιλεί με την επικαιρότητα, αλλά την κοιτάζει κατάματα.

Το ΝΕΜΕΣΙΣ ακουμπά ξεκάθαρα στο σώμα του ελληνικού #metoo, διατρέχοντας τις υποθέσεις που συντάραξαν – και εξακολουθούν να συνταράσσουν – τον χώρο του θεάτρου. Ένας καταξιωμένος σκηνοθέτης βρίσκεται αντιμέτωπος με καταγγελία για σεξουαλική παρενόχληση, και γύρω του ανοίγει ένας κύκλος κρίσης, αμηχανίας, φόβου και ηθικών διλημμάτων- σας θυμίζει κάτι;!… Το έργο προσπαθεί να μην αναπαραστήσει, απλώς ένα σκάνδαλο, αλλά να εξερευνήσει την έννοια της συνενοχής, της σιωπής, της πίστης και της αμφιβολίας.

Η σκηνοθεσία του Καραμπάσογλου είναι ευρηματική και διαρκώς ζωντανή. Εκμεταλλεύεται στο έπακρο τους χώρους του Artbox Φαργκάνη, δημιουργώντας την αίσθηση ότι κάτι συμβαίνει συνεχώς, σε κάθε γωνία, σε κάθε λεπτό. Ο θεατής δεν χαλαρώνει και αυτό είναι υπέρ της παράστασης. Το έργο εξελίσσεται από μαύρη κωμωδία σε θρίλερ, κρατώντας σταθερά την αγωνία ενώ παίζει με τις εντάσεις και τις αποφορτίσεις. Οι ανάλαφρες στιγμές και οι έξυπνες ατάκες λειτουργούν ως απαραίτητα διαλείμματα μέσα στο βάρος των θεμάτων που ανοίγονται.

Ο ίδιος ο συγγραφέας και σκηνοθέτης της παράστασης, ένας νέος και πολλά υποσχόμενος καλλιτέχνης, ο οποίος αποδεικνύει ότι μπορεί να πιάσει τον σφυγμό της εποχής με τόλμη και ουσία. Δεν χαϊδεύει αυτιά, ούτε ωραιοποιεί. Θέτει ηθικά και πολιτικά ερωτήματα για την Ελλάδα του σήμερα και, κυρίως, για τον τρόπο που λειτουργεί ο χώρος του θεάτρου.

Οι ηθοποιοί στο σύνολό τους εξυπηρετούν τους χαρακτήρες τους, επάξια. Ιδιαίτερη μνεία, πρέπει να γίνει στη Θεοδώρα Μωυσιάδου, η οποία καλείται να ενσαρκώσει διαφορετικές εκδοχές της θηλυκότητας που κατέχουν θέσεις κύρους στον θεατρικό κόσμο. Δημιουργεί μια ηρωίδα δυναμική, ικανή να ισορροπεί σε τεντωμένο σκοινί, ενώ ταυτόχρονα αποκαλύπτει τις ρωγμές, την ευαλωτότητα και την ευαισθησία πίσω από ένα στερεοτυπικό γυναικείο πρότυπο. Η παρουσία της, γίνεται κομβικό σημείο για τη συναισθηματική πυκνότητα της παράστασης.

Αξίζει, επίσης, αναφορά στη μουσική σύνθεση του Μάριου Αποστολακούλη, που ενισχύει τις κορυφώσεις και υπογραμμίζει τις σκιές του έργου, χωρίς να καταφεύγει σε υπερβολές.

Στο σύνολό της, η ΝΕΜΕΣΙΣ δεν είναι απλώς ένα έργο για «το τι γίνεται στα θέατρα». Είναι καθρέφτης της κοινωνίας μας, με όλα τα σκοτεινά της σημεία. Και, πάνω από όλα, υπενθύμιση πως το θέατρο – όπως και κάθε εργασιακός χώρος – οφείλει να αποβάλλει τοξικές συμπεριφορές και να γίνει πραγματικά ασφαλές περιβάλλον για όλους. Αν το ελληνικό θέατρο θέλει να σταθεί στο ύψος των προσδοκιών του, πρέπει να αλλάξει σελίδα: να αφήσει πίσω εξουσιαστικές, κακοποιητικές πρακτικές και να ανοίξει χώρο για ουσία, ακεραιότητα και πραγματικό αντίκρισμα.

Έργα, όπως το ΝΕΜΕΣΙΣ του Καραμπάσογλου, είναι ένα βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.