R

e

j

e

c

t

e

d

I

d

e

a

s

image

Make Love, not War

John Lennon - Yoko Ono : Η μεγάλη αντιπολεμική διαμαρτυρία

Κάποιοι είστε γνώστες της μισής ιστορίας, κάποιοι άλλοι γνωρίζετε πράγματα αγνοώντας όμως ότι συνδέονται με το εν λόγω γεγονός ενώ άλλοι, έχει πάρει το μάτι σας εικόνες αλλά μείνατε στο καθαρά αισθητικό τους αποτέλεσμα.

Ο λόγος για την 8ήμερη αντιπολεμική διαμαρτυρία του John Lennon και της συντρόφου του Yoko Ono πάνω στο γαμήλιο κρεβάτι τους, στο δωμάτιο 1472 του Queen Elizabeth’s Hotel του Μόντρεαλ του Καναδά. Η δυναμική αυτή κίνηση ξεκίνησε στις 26 Μαΐου 1969 κι είχε τον τίτλο “BED-IN FOR PEACE”, ενώ από την πρώτη στιγμή συντάραξε συθέμελα ολόκληρο τον πλανήτη. Το θαρραλέο «κατηγορώ» του ζευγαριού στον τότε πρόεδρο των ΗΠΑ Ρίτσαρντ Νίξον και η όρθωση του αναστήματός τους απέναντι στο παγκόσμιο bullying της αμερικανικής κυβέρνησης ενέπνευσαν πάρα πολύ κόσμο κι έβαλαν επικοινωνιακά τα δυο πόδια της κυβέρνησης των ΗΠΑ σ’ ένα παπούτσι.

single photo Ο πόλεμος μεταξύ Βόρειου και Νότιου Βιετνάμ που είχε ξεκινήσει από την προηγούμενη δεκαετία αποτέλεσε ιδανικό πεδίο μάχης μεταξύ ΗΠΑ και ΕΣΣΔ κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου στα μέσα των 60’s, καθώς οι δύο υπερδυνάμεις απέφευγαν να αναμετρηθούν απευθείας φοβούμενες ότι κάτι τέτοιο θα κατέληγε σε πυρηνική καταστροφή. Η «επίσημη» εμπλοκή των ΗΠΑ στον πόλεμο του Βιετνάμ το 1965 με την αποστολή ορδών στρατιωτών στην περιοχή ερέθισε το αιώνιο «Σκαθάρι» που δεν σταμάτησε έκτοτε να κατακεραυνώνει την υστερόβουλη πολεμοδιψή τακτική των ΗΠΑ και να στέλνει παγκόσμια μηνύματα ειρήνης και αγάπης. Ήταν η δεύτερη φιλειρηνική εκστρατεία του ζευγαριού μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, καθώς το πρώτο Bed-In έλαβε χώρα ακριβώς 2 μήνες πριν, αμέσως μετά το γάμο τους, σε δωμάτιο του ξενοδοχείου Hilton στο Άμστερνταμ.

Το φαινόμενο “Bed-In” αποτελούσε μόνο ένα μέρος της εκστρατείας υπέρ της παγκόσμιας ειρήνης που από καιρό είχε ξεκινήσει ο Λένον. Ανάγεται όμως από τους ιστορικούς αναλυτές και τους δημοσιογράφους στη σπουδαιότερη και πιο επιδραστική μορφή έκφρασης αυτού του ανώτατου ιδανικού, καθώς ήταν ουσιαστικά η αιτία της καταχώρησης στις σελίδες της παγκόσμιας ιστορίας μιας από τις πιο ξακουστές φράσεις όλων των εποχών: το πασίγνωστο “MAKE LOVE, NOT WAR” (Κάντε έρωτα, όχι πόλεμο).

Αξίζει να σημειωθεί ότι 1 μήνα πριν το Montreal Bed-In, ο Λένον και η Όνο είχαν στείλει στα γραφεία των ηγετών πάνω από 50 κρατών παγκοσμίως από ένα σακουλάκι με βελανίδια, τα οποία τους καλούσαν να φυτέψουν δημόσια σαν ένα σύμβολο της παγκόσμιας ειρήνης και με την έκκληση να δεχθούν να τους συναντήσουν σε μια προσπάθεια υποστήριξης του υπέρτατου αγαθού. Η κίνησή τους αυτή αντιμετωπίστηκε με περιφρόνηση από τους αρχηγούς κρατών, οι οποίοι επιδεικτικά κρατούσαν κλειστή την πόρτα τους για πάνω από 8 μήνες.

single photo

Η επιρροή του Λένον στις μάζες ήταν τεράστια, συσπειρώνοντας γύρω από το αντιπολεμικό του κίνημα όλο και περισσότερες σημαντικές προσωπικότητες. Αυτό τον έκανε να είναι κακό σπυρί στα οπίσθια της κυβέρνησης των ΗΠΑ και οι σχέσεις των δύο πλευρών είχαν τη μορφή του κυνηγητού μεταξύ γάτας και ποντικού. Ο Λένον ήξερε από καιρό ότι του την έχουν στημένη στη γωνία κι ότι ο επί πολλές δεκαετίες διευθυντής του FBI Τζ. Έντγκαρ Χούβερ είχε διατάξει προσωπικά να ανοιχθεί ειδικός φάκελος γι’ αυτόν εξαιτίας του πολιτικού ακτιβισμού του. Απόδειξη του ότι ήθελαν πάση θυσία να τον βγάλουν από τη μέση αποτελεί το εξής περιστατικό:

Το δεύτερο Bed-In αρχικά είχε σχεδιαστεί να γίνει στη Νέα Υόρκη, στην καρδιά του τέρατος. Λίγους όμως μήνες πριν του είχε απαγορευθεί η είσοδος στις ΗΠΑ λόγω σύλληψης και καταδίκης του για κατοχή κάνναβης, όσο το ζευγάρι έμενε στο διαμέρισμα του Ringo Starr στο Λονδίνο. Η κατηγορία αυτή (μάλλον) αποδεικνύεται «φτιαχτή». Γιατί φτιαχτή; Εν ολίγοις, πρώτον γιατί όπως αποδείχθηκε δημοσιογράφοι της εφημερίδας “Daily Express” είχαν ήδη φθάσει και περίμεναν κάτω από το διαμέρισμα μερικές ώρες πριν έρθει η αστυνομία. Δεύτερον, γιατί ήδη 3 εβδομάδες πριν ο καλός φίλος του Λένον, Don Short, του είχε μεταφέρει τηλεφωνικά την εμπιστευτική πληροφορία «Προσέξτε! Έρχονται να σας πιάσουν", οπότε ο Λένον ήταν βέβαιος ότι το διαμέρισμα ήταν καθαρό. Είτε τελικά τα ναρκωτικά «φυτεύτηκαν» είτε όχι, η καταδικαστική απόφαση της αγγλικής δικαιοσύνης έλυσε τα χέρια του Νίξον και των ΗΠΑ που από καιρό έψαχναν τρόπο να αρνηθούν χορήγηση πράσινης κάρτας στο Lennon.

Πλήθος υποστηρικτών, φίλων και δημοσιογράφων δήλωσε παρών στην ειρηνική διαμαρτυρία των Λένον και Όνο ξαπλωμένων στο διπλό κρεβάτι τους, να κουβεντιάζουν με τον κόσμο, να τραγουδούν υπέρ της ειρήνης, να φιλοσοφούν και να διαλογίζονται. Μεταγενέστερες δηλώσεις πολύ κοντινών προσώπων του Λένον μαρτυρούν ότι ήταν απόλυτα συνειδητοποιημένος, ότι ήξερε σε τι σκοτεινά νερά κολυμπούσε και παρόλα αυτά, δεν δείλιαζε στιγμή να τραβάει το σχοινί. Είχε απόλυτη γνώση ότι πράκτορες του FBI και της CIA είχαν παρεισφρήσει στο πλήθος του κόσμου που συνέρρεε στο δωμάτιο και διασκέδαζε να τους δείχνει με το δάχτυλο στους φίλους του.

Ο Derek Taylor, βρετανός δημοσιογράφος και στενός φίλος του Λένον σοκάρει με τις δηλώσεις του ότι, κάποια στιγμή στο δωμάτιο, ο Λένον του είπε ότι ήξερε πως κάποια στιγμή η CIA θα τον καθάριζε κι ότι θα το έστηνε έτσι ώστε να φανεί σαν μια επίθεση θαυμαστή που έπαθε αμόκ. Ο Roy Kerwood, αμερικανός φωτογράφος ανέφερε αργότερα ότι ο Λένον του είχε χαρίσει κάποια ευτελούς αξίας προσωπικά του αντικείμενα λέγοντάς του: «Φύλαξέ τα, μπορεί σε λίγο καιρό που θα’ μια νεκρός να αξίζουν κάτι».

Κάτω από τις επιγραφές “HAIR PEACE” – “BED PEACE” το ζεύγος Λένον έδωσε μια άκρως τονωτική ένεση στο παγκόσμιο φρόνημα ειρήνης και αγάπης. Η πρώτη επιγραφή ήθελε να απενοχοποιήσει το λουκ των μακριών μαλλιών και να σπάσει τα ταμπού των μεγαλύτερων ηλικιών και του συντηρητισμού που θεωρούσαν το μακρύ μαλλί στον άνδρα ως στοιχείο βρωμιάς και θηλυπρέπειας. Η δεύτερη να τονίσει το στοιχείο της πραότητας, της ψυχικής ηρεμίας και της αγάπης, με το ζευγάρι ξαπλωμένο στο κρεβάτι ντυμένοι σαν άγγελοι και περιτριγυρισμένοι από λουλούδια. «Πουλάμε απλά το προϊόν μας. Και το προϊόν μας είναι η ειρήνη» έλεγαν στους νέους που είχαν κατακλύσει ασφυκτικά τους διαδρόμους του ξενοδοχείου.

single photo
Η παγκόσμια κοινότητα χρωστάει πολλά στο πνεύμα και τον ακτιβισμό του Τζον Λένον, ενώ η Bed-In διαμαρτυρία του στο Μόντρεαλ άφησε στην ανθρωπότητα μια από τις πιο ανεκτίμητες κληρονομιές: το τραγούδι “GIVE PEACE A CHANCE” που γράφτηκε από το Λένον πάνω σ’ εκείνο το κρεβάτι, τραγουδήθηκε από αυτόν και τους φίλους του και ηχογραφήθηκε εκεί την 1η Ιουνίου 1969.

κείμενο | μιχάλης χασιώτης
επιμέλεια | αλέξανδρος κόγκας + ιάκωβος καγκελίδης