at a glance
Top

Ας συστηθούμε

κείμενο | έλλη πράντζου */* φωτογραφίες | έλλη πράντζου

Λέγε με χάος να τελειώνουμε

“Δεν μπορώ να σε καταλάβω είναι η αλήθεια αλλά θα ήθελα να προσπαθήσω να σε μάθω”, λένε.

Be my guest, απαντάω και ξαναχάνομαι στις σκέψεις μου. Με βλέπουν να πηγαίνω πέρα δώθε καπνίζοντας χωρίς να συνειδητοποιώ καν ότι το κάνω. Απλά σκέφτομαι. Και να ‘ταν μια και δυο οι σκέψεις! Και να προλάβαιναν να ολοκληρώσουν τους εαυτούς τους πριν εισβάλλουν οι επόμενες…! 

 

“Δε μιλάς πολύ απόψε”, λένε. Απόψε κι αν μιλάω αλλά σε ποιον να το πω και να με πιστέψει; Τα πιο αληθινά μου συναισθήματα τα έχουν αποκαλύψει οι σιωπές μου. Τους πιο πανικόβλητους χαμούς του μυαλού μου μόνο οι σιωπές μου κατάφεραν να τους εκφράσουν μα έλα που κανείς δεν ξέρει να μεταφράζει σιωπές. Οκ, είμαι άδικη, όχι κανείς. Είναι όμως τόσο τραγικά λίγοι εκείνοι οι οποίοι σε αφήνουν να καταλάβεις πως το κάνουν που καταλήγεις να φλερτάρεις στο τέλος της ημέρας με την πιθανότητα ότι θα πεθάνεις τελικά μόνος, λέει. Κι είναι γέννημα του φόβου σου και της μη προσαρμοστικότητάς σου η πιθανότητα αυτή γιατί στην τελική στο χέρι σου είναι. Να πάψεις να διώχνεις τους πάντες. Το πιο δύσκολα απλό πράγμα που καλείσαι να κάνεις στη ζωή σου εσύ, ο τόσο ξεχωριστός μαλάκας.

Μαλάκας, ναι. Μαλάκας γιατί το ξέρεις ήδη πως δεν είσαι ο μόνος ξεχωριστός οπότε καλό είναι ν’ ακούς και τον εαυτό σου ώρες ώρες όταν σου λέει να κατέβεις λίγο από τα συννεφιασμένα σου φεγγάρια μπας και καταδεχτείς το άγγιγμα της γης που σε τρομάζει τόσο, για να σε δούνε επιτέλους κι όλοι εκείνοι που ξεχωρίζουν με άλλους τρόπους γύρω σου. Δεν είναι υποχρεωμένοι να σε κυνηγάνε πότε ανάμεσα στ’ αστέρια πότε μέσα στις λάσπες του κόσμου σου.

 

Ξέρω τι σκέφτεσαι, ξέρω τι σκέφτομαι. Πως η απόδειξη ότι κάποιος θέλει να σε μάθει είναι η προσπάθεια που κάνει για να το πετύχει. Άλλο όμως να μη δίνεις τον εαυτό σου στο πιάτο μεζέ κι άλλο να βάζεις διαρκώς σε παράλογες δοκιμασίες όσους σε αγαπούν. Άλλους τρόπους δεν έχεις για να σε πείσει η αγάπη; Στον εαυτό μου τα λέω.

 

Πάνω-κάτω, πέρα-δώθε κοντεύουν να λιώσουν οι σόλες των ήδη φθαρμένων μου παπουτσιών. Πού  να με πιάσεις, μωρέ, αφού ησυχία δεν έχω. Ίσως βρεθούμε για λίγο εκεί όπου θα συμπέσουν οι ανησυχίες μας, θα ενθουσιαστούμε για όσο κρατήσει η ταύτιση με τίποτε τυπικούρες της φάσης “πόσο με καταλαβαίνεις!” και τα συναφή κι ύστερα θα τραβήξει ο καθένας τον ανεξήγητο δρόμο του. Θες να σου πω τι είμαι; Αυτή που θέλει να αλλάξει τον κόσμο ξεκινώντας από τον εαυτό της γι’ αυτό σκαλίζει τα πάντα μέσα της μπας και βρει τρόπους για τα έξω της. Αυτή η τόσο εγωκεντρική που δεν κατάφερε τελικά ποτέ να κοιτάξει μόνο το τομάρι της γι’ αυτό όταν γίνεται κυνική το κάνει με τόση σκληρότητα που ή δε θα την πιστέψει κανείς ή θα την πιστέψουν όλοι.

 

Ναι και; Τι κατάλαβες τώρα; “Πολλά”, θα μου πεις και θα πιστέψεις πως ταυτίστηκες κι εσύ με ένα σεβαστό κομμάτι των λεγομένων μου. Κοίτα, για να καταφέρεις κάποτε να βρεις τις δικές μου αλήθειες είναι βασική προϋπόθεση για  μένα να τα πηγαίνεις ήδη καλά με τις δικές σου. Που σημαίνει να έχεις πρώτα καταφέρει να βρεις εκείνες ή έστω κάποιες από εκείνες κι έπειτα να τις κάνεις όντως δικές σου, συνειδητά. Μόνο έτσι θα είσαι ειλικρινής απέναντί μου και δε θα ονομάσεις τον ενθουσιασμό σου έρωτα, φιλία, αγάπη ή όλα μαζί.

 

Κι εδώ που τα λέμε αφήστε επιτέλους λίγο ήσυχη την αγάπη ειδικά, την έχετε ξεχειλώσει έτσι που μας την πετάτε αβέρτα στα μούτρα λες κι είναι ξεσκονόπανο βουτηγμένο στις σκόνες των ανασφαλειών σας! Ξέρετε στ’ αλήθεια πότε αγαπάει ένας άνθρωπος; Έχει άραγε μόνο ένα πρόσωπο η αγάπη; Κι αυτοί που λένε ότι δεν πληγώνει η ίδια αλλά ο τρόπος που εμείς τη διαχειριζόμαστε τι καινούργιο νομίζουν πως μας λένε; Τι να κάνουμε όμως που τελικά κάθε συναίσθημα μέσα από εμάς παίρνει μορφή;

Κι όμως, όταν αγαπάς μπορείς να πληγώσεις. Γιατί είσαι άνθρωπος, όχι θεός -αν κάτι τέτοιο υπάρχει- πράγμα ταυτόσημο της ατέλειας και της διαρκούς προσπάθειας για εξέλιξη. Δώσε μου ένα παράδειγμα ανιδιοτελούς αγάπης και θα δεις πως έχεις ακυρώσει ήδη τη σκέψη σου ειδικά αν απάντησες τη γονεϊκή.

 

Σκέψου και κάτι ακόμη. Έχουμε μάθει να πηγαίνουμε τυφλοσούρτη προς όπου η και καλά απρόσωπη κοινωνία ορίζει κι έτσι όταν δηλώνουμε πως θέλουμε το καλό κάποιου συνήθως εννοούμε το καλό του με βάση τα στερεότυπα που επικρατούν γύρω μας. Να, λοιπόν, πώς καταλήγουμε να επιβάλουμε μια αγάπη αγκυλωμένη, όπως κι όλα τα υπόλοιπα όχι τόσο ρομαντικά κι αγνά συναισθήματα, σε μια καθεστηκυία τάξη. Μπερδεύοντας τις αλήθειες μας με τις αλήθειες άλλων γεννάμε ένα εύθραυστο αβέβαιο για τον εαυτό του συναίσθημα που μόνο όταν σκεφτόμαστε πως θα χάσουμε κάποιον από τη ζωή μας βεβαιωνόμαστε, με έναν τρόπο εντελώς παράδοξο αν το καλοσκεφτείς, πως αυτό είναι αγάπη.

 

Ή μήπως πιστεύεις πως είναι τυχαίο που το αντίθετο της αγάπης δεν είναι το μίσος αλλά η αδιαφορία; Κάνε λίγο την απαραίτητη συναισθηματική εξίσωση και θα δεις τελικά ποιον αγαπάς και ποιον έχεις συνηθίσει να λες πως αγαπάς. Και να θυμάσαι πως όταν αγαπάς, όπως κι αν αγαπάς, όσος καιρός κι αν περάσει, ό,τι κι αν γίνει δε γίνεται να ξε-αγαπήσεις ώστε να αγγίξεις το αντίθετο της αγάπης που λέγαμε. Αν κάνεις έναν απολογισμό στο σήμερα με βάση όλα τα παραπάνω πόσους από εκείνους που έλεγες κάποτε πως αγαπάς, αλήθεια, αγαπάς ακόμη;

 

Φτάνει το παραλήρημα. Έχω μια ερώτηση ωστόσο λίγο πριν το τέλος. Πώς μου λες ότι θα ήθελες να με μάθεις, όποιος κι αν είσαι, αν δεν έχεις μάθει πρώτα τι πραγματικά σου ανήκει από όσα κουβαλάς; Κι αν με μάθεις τι; Θα καταφέρεις να νιώσεις για μένα αληθινά με μπολιασμένη από ξένα χημικά ψυχή; Για να με δεις πρέπει πρώτα να σε δεις. Είτε είσαι σύντροφος, είτε φίλος, είτε μάνα και πατέρας, οτιδήποτε. Μάθε πρώτα ότι η αγάπη είναι πολύ περισσότερα από ένα “θέλω το καλό που πιστεύω εγώ πως σου αξίζει”. Συμφιλιώσου με την εγωιστική πλευρά της, ειδικά στον έρωτα. Συνειδητοποίησε πως το θέμα δεν είναι να μην πληγώσεις ποτέ κι ας αποτελεί ιδανικό σενάριο, αλλά το να είσαι έτοιμος να ζητήσεις συγγνώμη όταν το κάνεις, να δεχτείς τις συνέπειες και να επανορθώσεις. Κατάλαβε πως το να αγαπάς είναι δυνάμει μεγαλειώδες μα ακόμη δεν έχεις φτάσει, άνθρωπε, σε αυτό το σημείο του μεγαλείου που απαιτείται για να ισχυρίζεσαι αγάπη απολύτως αμόλυντη.

 

Ξέρεις, μωρέ, εξάλλου τι ακριβώς σημαίνει αυτό; Ή θα κάνεις την αγάπη καραμέλα που θα τη φτύνεις στο στόμα καθενός για να τον γλυκάνεις μπας και σου καθησυχάσει τις ανασφάλειες ή θα την πιπιλίζεις αναποφάσιστα και διστακτικά φοβούμενος να τη μοιραστείς με εκείνον που όντως αγαπάς μήπως τη λιώσει μέσα στο στόμα του και δε μείνει τίποτε για σένα. Μα αυτή είναι η δουλειά της, όχι να κάθεται να τη μηρυκάζεις εσύ!

 

Ακόμη κι αυτός ο τόσο γοητευτικά ατελής τρόπος να αγαπά κανείς είναι το καλύτερο γιατρικό για ψυχές σαν τη δική σου αφού έφτασες μέχρι εδώ και δε βαρέθηκες να με ακούς. Αρκεί να συνειδητοποιήσεις τις ατέλειες της δικής σου αγάπης για να τη δώσεις μετά όσο πιο ειλικρινή μπορείς. Αυτή θα είναι μια μορφή αγνότητας ίσως…

 

Η τελειότητα ταυτίζεται με το τέλος. Γι’ αυτό δεν είμαι τόσο σίγουρη αν θέλω να τη φτάσουμε τελικά σύντομα αφού γουστάρω τόσο πολύ αυτό το για πολλούς α-νόητο ταξίδι που λέγεται ζωή, όμως αυτό το ταξίδι –όσο οξύμωρο κι αν ακούγεται- περιλαμβάνει την εξέλιξη. Ένας από τους τρόπους να καταλάβεις σε τι φάση βρίσκεται κάποιος μέσα του είναι το να εντοπίσεις με τι έχει ταυτίσει την εξέλιξη, πώς την ερμηνεύει και πώς/αν την εφαρμόζει.

 

Θέλεις να με μάθεις λες. Για πες μου τελικά γιατί; Είμαι άλλο ένα πείραμα καθαρής περιέργειας ή θα ήθελες να μπορείς να αποκωδικοποιήσεις όλα όσα σε κάνω να νιώθεις κι ας μη με ξέρεις καν; Να σου πω ένα μυστικό; Ψάξου μέσα σου. Καλά. Κι ύστερα έλα να τα πούμε…